Ένα νέο επιστημονικό έργο που φωτίζει τη σύγχρονη ελληνική εμπειρία υπό το πρίσμα της κοινωνικής ταυτότητας και των πολιτισμικών στερεοτύπων έρχεται να αναδείξει τον ρόλο της κοινωνικής ταυτότητας στη μελέτη και κατανόηση της σύγχρονης ελληνικής εμπειρίας.
Ο Γ΄ τόμος της σειράς Οικονομικές, Κοινωνικές και Πολιτικές Συμπεριφορές & Αξίες των Ελλήνων (1980–2025) εστιάζει σε μια περίοδο έντονων μετασχηματισμών της ελληνικής κοινωνίας, εξετάζοντας τις αξίες, τις αντιλήψεις και τα στερεότυπα που διαμορφώνουν τη συλλογική ταυτότητα.
Αφετηρία του βιβλίου αποτελεί η θέση ότι η κοινωνική αλλαγή δεν μπορεί να κατανοηθεί μόνο μέσα από οικονομικούς ή θεσμικούς δείκτες. Οι αξίες και τα πολιτισμικά σχήματα λειτουργούν ως ενεργοί παράγοντες που επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο τα άτομα αντιλαμβάνονται τον εαυτό τους, τους άλλους και τη θέση τους στην κοινωνία.
Στο πλαίσιο αυτό, ο τόμος εξετάζει δεκαεννέα πολιτισμικά στερεότυπα, προσεγγίζοντάς τα ως εννοιολογικές και εμπειρικές μονάδες. Η ανάλυση αναδεικνύει τη διττή τους λειτουργία, καθώς μπορούν να συμβάλλουν τόσο στη διατήρηση της κοινωνικής συνοχής όσο και να λειτουργούν ως μηχανισμοί αντίστασης στην αλλαγή.
Η προσέγγιση βασίζεται σε διεθνή συγκριτικά δεδομένα, όπως το World Values Survey, καθώς και σε εξειδικευμένες έρευνες πεδίου που υλοποιήθηκαν στο πλαίσιο του E-Learning του ΕΚΠΑ σε συνεργασία με τη Metron Analysis, προσφέροντας μια διαχρονική και συγκριτική αποτύπωση των κοινωνικών μεταβολών.
Παράλληλα, το έργο εντάσσεται σε μια ευρύτερη ερευνητική κατεύθυνση που αναπτύσσει ο Π.Ε. Πετράκης και η ομάδα του γύρω από τη μελέτη των οικονομικών, κοινωνικών και πολιτισμικών συμπεριφορών.
Ο τόμος αποτελεί μέρος της επιστημονικής δραστηριότητας του Προγράμματος Ερευνών και Μακροχρόνιου Σχεδιασμού του E-Learning του ΕΚΠΑ και διατίθεται δωρεάν ηλεκτρονικά: https://free.elearningekpa.gr/enrol/index.php?id=236
Ο Παναγιώτης Ε. Πετράκης είναι Ομότιμος Καθηγητής στο Τμήμα Οικονομικών Επιστημών του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Διατελεί Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου και Επιστημονικός Διευθυντής του Κέντρου Προγραμματισμού και Οικονομικών Ερευνών (ΚΕΠΕ), καθώς και Επιστημονικός Υπεύθυνος Προγραμμάτων Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης. Έχει διατελέσει Πρόεδρος του Τμήματος Οικονομικών Επιστημών (2005–2009) και Διευθυντής του Τομέα Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων και Ανάπτυξης στο ίδιο Πανεπιστήμιο.
Το επιστημονικό του έργο περιλαμβάνει εκτενείς δημοσιεύσεις σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά υψηλού κύρους, με αντικείμενο την οικονομική ανάπτυξη, την επιχειρηματικότητα και την οικονομική πολιτική. Είναι συγγραφέας περισσότερων από 26 μονογραφιών για την ευρωπαϊκή και ελληνική οικονομία, την ανάπτυξη και τις κρίσεις, καθώς και πανεπιστημιακών συγγραμμάτων σε συναφή πεδία. Έχει επίσης συμμετάσχει σε επιστημονικές επιτροπές στον δημόσιο και ιδιωτικό τομέα.
Συγγραφείς: Π.Ε. Πετράκης, Κ.Η. Καυκά, Α.-Μ. Κανζόλα, Γ. Θραψανιώτης
Εκδόσεις: Quaestor, 2026