TRUMP, ΗΠΑ, ΕΥΡΩΖΩΝΗ

TRUMP, ΗΠΑ, ΕΥΡΩΖΩΝΗ

Η νίκη του Donald Trump στις αμερικανικές εκλογές έχει σηματοδοτήσει μια χαμηλής έντασης αύξηση της αβεβαιότητας, για όλες σχεδόν τις οικονομίες σε παγκόσμιο επίπεδο. Είναι, όμως, εμφανές ότι όλες οι προβλέψεις για τις οικονομικές εξελίξεις έχουν αυξημένο πιθανολογικό χαρακτήρα, γιατί θα πρέπει να περιμένουμε να δούμε τις πραγματικές αποφάσεις της διοίκησης Trump.

Προς το παρόν, θα αρκεστούμε να χρησιμοποιήσουμε τις προεκλογικές εξαγγελίες, ζυγίζοντάς τες με βάση πιθανές πραγματιστικές προσαρμογές.

Το μεγάλο λοιπόν ερώτημα για όλον τον κόσμο είναι, εάν τελικά ο Πρόεδρος Trump θα ακολουθήσει μια προσέγγιση διαφορετική από αυτή την οποία εξήγγειλε κατά την προεκλογική του εκστρατεία ή όχι. Για παράδειγμα, εάν ακολουθήσει τη ρητορική του σχετικά με τη μείωση των φόρων και των δαπανών, η αρχική επίδραση θα μπορούσε να είναι θετική -έστω βραχυπρόθεσμα. Εάν, όμως, ακολουθήσει κατά γράμμα τις προτάσεις του σχετικά με το εμπόριο και τη μετανάστευση, τα αποτελέσματα θα μπορούσαν να είναι αρκετά αρνητικά για την παγκόσμια οικονομία.

Η νέα αβεβαιότητα στο παγκόσμιο πολιτικό και οικονομικό σκηνικό, που σχετίζεται με το πρόγραμμα Trump, αφορά θέματα: α) εμπορίου, καθώς η επιλογή της νέας αμερικανικής κυβέρνησης σχετικά με την εφαρμογή ή όχι εμπορικού προστατευτισμού θα επηρεάσει σημαντικά τις σχέσεις με οικονομίες όπως της Κίνας, της Ευρώπης και του Μεξικό, β) διακρατικών σχέσεων, όπως για παράδειγμα η σχέση μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας, μια σχέση που πάντα χαρακτηριζόταν από μικρές κρίσεις, οι οποίες όμως καταστέλλονταν για το κοινό εμπορικό συμφέρον, όμως τώρα μπορεί οι κρίσεις αυτές να πάρουν μεγαλύτερες διαστάσεις, γ) μεταναστευτικής πολιτικής, καθώς υπάρχουν ενδείξεις για αναστολή της μετανάστευσης προς τις ΗΠΑ από επιρρεπείς στην τρομοκρατία περιοχές, όπου δεν μπορεί να γίνει λεπτομερής έλεγχος ασφαλείας ή για την ύψωση τείχους στα σύνορα των ΗΠΑ με το Μεξικό, δ) αμυντικής πολιτικής, αφού έχουν τεθεί ζητήματα σχετικά με την εξακολούθηση της συμμετοχής των ΗΠΑ στο ΝΑΤΟ ή την εξακολούθηση ισχύος των αμυντικών συμφωνιών των ΗΠΑ με την Ιαπωνία και τη Νότιο Κορέα και ε) επιχειρηματικών κινδύνων, καθώς πολυεθνικές επιχειρήσεις -με πολύπλοκες παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού- θα μπορούσαν να απειληθούν λόγω πιθανών προστατευτικών πολιτικών.

Παρόλα αυτά, η αντίδραση των αγορών στη νίκη του Donald Trump ήταν σχετικά ήρεμη ή τουλάχιστον δεν ήταν τόσο έντονη, αν την συγκρίνει κανείς με την αντίδραση των αγορών μετά το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος για το Brexit. Το δολάριο έχασε μόλις 0,3% της αξίας του σε σχέση με το ευρώ, το ιαπωνικό γιεν, το καναδέζικο δολάριο και το αυστραλιανό δολάριο κέρδισαν περίπου 1% σε σχέση με το αμερικανικό δολάριο, ενώ η μεγαλύτερη επίδραση ήταν στο Μεξικό όπου το πέσο έχασε 14% της αξίας του. Φαίνεται ότι οι αγορές κρατούν μια στάση αναμονής προκειμένου να δουν πως ακριβώς θα αρχίσει ο Trump να κινείται, πόσο ριζοσπαστικές θα είναι οι πολιτικές του και ποια θα είναι ακριβώς η στάση του Κογκρέσο απέναντί του.

Το Διάγραμμα 1 παρουσιάζει εκτιμήσεις για την εξέλιξη του ρυθμού μεγέθυνσης στις ΗΠΑ και στην Ευρωζώνη, πέρα από το βασικό σενάριο, με βάση δύο ακόμη σενάρια τα οποία σχετίζονται με τη στάση που θα ακολουθήσει ο Donald Trump (ένα μετριοπαθές σενάριο και ένα επιθετικό σενάριο).

Διάγραμμα 1. Εξέλιξη του ρυθμού μεγέθυνσης του ΑΕΠ στις ΗΠΑ και την Ευρωζώνη και η στάση του Donald Trump (% - τριμηνιαία στοιχεία).

Πηγή: Oxford Economics - Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών.


Η υφεσιακή επίδραση θα εξαρτηθεί όμως από το αν ο Donald Trump θα ακολουθήσει μετριοπαθή ή επιθετική στάση. Ως επιθετική στάση ορίζεται αυτή, η οποία θα υπακούσει πλήρως στις πολιτικές ανακοινώσεις της προεκλογικής εκστρατείας του Trump, ενώ μετριοπαθής είναι μια στάση αρκετά πιο ήπια.

Οι εκτιμήσεις για τη μεγέθυνση του ΑΕΠ στις ΗΠΑ παρουσιάζουν λοιπόν αρκετά μεγάλη διαφορά. Ο ρυθμός μεγέθυνσης του ΑΕΠ αναμένεται να είναι περίπου 0,7% χαμηλότερος το 2017 και περίπου 1,5% χαμηλότερος το 2020, αν ο Trump ακολουθήσει επιθετική στάση. Αντίστοιχα για την Ευρωζώνη, αν ο Trump ακολουθήσει επιθετική στάση ο ρυθμός μεγέθυνσης του ΑΕΠ από το 2017 έως και το 2019 αναμένεται να είναι περίπου 0,5% χαμηλότερος, ενώ μέχρι το 2021 αναμένεται η ψαλίδα αυτή να κλείσει.

Ειδικότερα για την Ευρωζώνη οι επιπτώσεις θα αφορούν: α) στη Διατλαντική Συμφωνία Εμπορίου και Επενδύσεων, που ενδεχομένως να επαναδιαπραγματευθεί, β) στη συναλλαγματική ισοτιμία ευρώ-δολαρίου, που θα εξαρτηθεί από την πολιτική των δημοσίων επενδύσεων υποδομής και των προστατευτικών πολιτικών με θετικές και αρνητικές επιπτώσεις στις ευρωπαϊκές εξαγωγές, γ) στα επιτόκια, που λόγω της σχεδιαζόμενης αύξησης των δημοσίων δαπανών στην Ευρώπη, θα δεχτούν αυξητικές επιδράσεις με κύριο θέμα τις χώρες του Νότου (λόγω χρεών), δ) στην κλιματική πολιτική, που φαίνεται ότι ο Trump μπορεί να θέλει να αποσυρθεί από τη συμφωνία του Παρισίου και ε) στο ΝΑΤΟ, όπου φαίνεται ότι οι Ευρωπαίοι θα αρχίσουν να πληρώνουν περισσότερα.

Η Ευρώπη πρέπει να ξανασκεφτεί πολλά πράγματα. Ίσως πρόκειται για ένα γερό ξύπνημα.

 

1η δημοσίευση: in.gr (10/11/2016).

Βιβλία & Συμμετοχή σε Συλλογικές Εκδόσεις

  •  
  • 1 από 5

Συνεντεύξεις

Συνεντεύξεις:

13/7/2016 - Συνέντευξη στον τηλεοπτικό σταθμό ΕΡΤ1

28/6/2016 - Συμμετοχή στην εκπομπή Χ2 στο κανάλι Action24

24/06/2016 - Συνέντευξη στον τηλεοπτικό σταθμό ANT1 στo Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων

23/06/2016 - Συνέντευξη στον τηλεοπτικό σταθμό ΣΚΑΙ στην εκπομπή Τώρα

06/06/2016 - Συνέντευξη στον τηλεοπτικό σταθμό ΕΡΤ1 - STUDIO 3

26/05/2016 - Συνέντευξη στον Α. Λιάρο στο Αιχμή ραδιόφωνο

25/05/2016 - Συνέντευξη στον Π. Τσίμα στο ΣΚΑΙ ραδιόφωνο

24/05/2016 - Συμμετοχή στην τηλεοπτική εκπομπή ΕΡΤ Focus, ΕΡΤ Τηλεόραση

24/05/2016 - Συνέντευξη στο Γερμανικό τηλεοπτικό δίκτυο ZDF

23/05/2016 - Δήλωση στην εφημερίδα «Η ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ» στο πλαίσιο ρεπορτάζ – αφιερώματος με τίτλο: "Brexit or not"

10/05/2016 -  'Συνέντευξη στην εκπομπή Studio 3 της ΕΡΤ1"

30/04/2016 - 'Αρθρο στην εφημερίδα "RealNews"

28/04/2016 -  'Αρθρο στην εφημερίδα "Ημερησία"

28/04/2016 - Δήλωση στην "Καθημερινή" με θέμα "Νέες θέσεις εργασίας ανοίγουν σε εξειδικευμένους τομείς των τραπεζών"

07/02/2016 - Συνέντευξη στο ραδιοφωνικό σταθμό Αθήνα 984

25/01/2016 - Συνέντευξη στον τηλεοπτικό σταθμό STAR (Μέρος Α, Μέρος Β, Μέρος Γ)

20/01/2016 - Συμμετοχή στην τηλεοπτική εκπομπή Στούντιο 3 (14:00), ΕΡΤ1

18/12/2015 - Συμμετοχή στην τηλεοπτική εκπομπή ΕΡΤ Ενημέρωση, ΕΡΤ1

16/12/2015 - Συνέντευξη στο Πρώτο Πρόγραμμα της ΕΡΤ (08:45)

18/11/2015 - Συμμετοχή στην τηλεοπτική εκπομπή ΕΡΤ Ενημέρωση, ΕΡΤ1

09/11/2015 - Συνέντευξη στο ραδιοφωνικό σταθμό Παραπολιτικά FM (18:30)

07/11/2015 - Συμμετοχή στην τηλεοπτική εκπομπή ΕΡΤ Ενημέρωση, ΕΡΤ1

06/11/2015 - Συνέντευξη στο Γερμανικό Πρακτορείο Ειδήσεων ZDF

03/11/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Βήμα FM 99,5 (08:30)

29/10/2015 - Συνέντευξη στο Πρώτο Πρόγραμμα της ΕΡΤ (09:30)

26/10/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Βήμα FM 99,5 (13:30)

22/10/2015 - Συμμετοχή στην τηλεοπτική εκπομπή ΕΡΤ Ενημέρωση, ΕΡΤ1

13/10/2015 - Συνέντευξη στο Γερμανικό Πρακτορείο Ειδήσεων ARD

06/10/2015 - Συνέντευξη στη Ραδιοφωνική εκπομπή "Η Φωνή της Ελλάδας", ΕΡΤ

06/10/2015 - Συμμετοχή στην τηλεοπτική εκπομπή ΕΡΤ Ενημέρωση, ΕΡΤ1

01/10/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Αθήνα 984

09/09/2015 - Συνέντευξη στο Γερμανικό Πρακτορείο Ειδήσεων ARD

07/09/2015 - Συνέντευξη στην Κρατική τηλεόραση Νορβηγίας (15:00)

07/09/2015 - Συμμετοχή στην τηλεοπτική εκπομπή ΕΡΤ Ενημέρωση, ΕΡΤ1, (10:15-11:15)

26/08/2015 - Συνέντευξη στο Ράδιο Θεσσαλονίκη 94,5 (10:30)

25/08/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Βήμα FM 99,5 (16:15)

21/08/2015 - Συνέντευξη στο Ισπανικό Πρακτορείο Ειδήσεων

17/08/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Βήμα FM 99,5 (11:15)

29/07/2015 - Συμμετοχή στην εκπομπή "ΕΡΤ Ενημέρωση" ΕΡΤ1

28/07/2015 - Συνέντευξη στο ARD German Radio (Alfred Schmit)

27/07/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Βήμα FM 99,5

26/07/2015 - Συνέντευξη στην εφημερίδα "Έθνος της Κυριακής"

17/07/2015 - Συνέντευξη στον Andreas Macho (Γερμανός δημοσιογράφος)

16/07/2015 - Συνέντευξη στην Guardian

16/07/2015 - Συνέντευξη στον Π. Τσίμα, Σκαϊ 100,3 (10:30)

15/07/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Βήμα FM 99,5 (08:30)

14/07/2015 - Συνέντευξη στο Γερμανικό Δίκτυο E-24

14/07/2015 - Συνέντευξη στο Sky News (12:00)

11/07/2015 - Συνέντευξη στhn εφημερίδα Siempre (Μεξικό)

10/07/2015 - Συνέντευξη στo Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του τηλεοπτικού σταθμού ANT1

10/07/2015 - Συνέντευξη στην RAI ITALIA TV, (16:00)

08/07/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Βήμα FM 99,5 (08:30)

07/07/2015 - Συνέντευξη στην Gieselmann, Ζeit Οnline
07/07/2015 - Συμμετοχή σε τηλεοπτική πολιτική εκπομπή, MEGA Channel (16:00)

07/07/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Status Radio 94,2 (09:00)

06/07/2015 - Συνέντευξη στον Edvardas Spokas, Λιθουανική τηλεόραση LRT

06/07/2015 - Συνέντευξη στην Julien Neny, Ιταλική τηλεόραση ITELE

06/07/2015 - Συνέντευξη στην Καναδική τηλεόραση, CTV Canada AM (14:00)

06/07/2015 - Συνέντευξη στη δημοσιογράφο Qilong WANG, China Newsweek

05/07/2015 - Συμμετοχή σε τηλεοπτική πολιτική εκπομπή, Alpha TV (21:30)

05/07/2015 - Συμμετοχή σε τηλεοπτική πολιτική εκπομπή, Star Channel (20:00)

03/07/2015 - Συνέντευξη στην Chen Zhanjie, Xinhua News Agency (15:30)

03/07/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Alpha 989 (07:45)

02/07/2015 - Συνέντευξη στο Πρώτο Πρόγραμμα της ΕΡΤ (22:30)

02/07/2015 - Δήλωση στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του τηλεοπτικού σταθμού Alpha TV

02/07/2015 - Συνέντευξη στον κ. Αποστολίδη, Ραδιοφωνικός Σταθμός Status Radio (09:30)

01/07/2015 - Δήλωση στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του Star Channel

01/07/2015 - Δήλωση στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του MEGA Channel

30/06/2015 - Δήλωση στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του τηλεοπτικού σταθμού Alpha TV

30/062015 - Δήλωση στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του MEGA Channel

29/06/2015 - Δήλωση στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του Star Channel

29/06/2015 - Συνέντευξη στον Leandro Colon από Εφημερίδα της Βραζιλίας

29/06/2015 - Δήλωση στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του τηλεοπτικού σταθμού Alpha TV

29/06/2015 - Δήλωση στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του MEGA Channel

28/06/2015 - Δήλωση στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του τηλεοπτικού σταθμού Alpha TV

28/06/2015 - Συμμετοχή σε τηλεοπτική εκπομπή του τηλεοπτικού σταθμού Action 24

28/06/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Παραπολιτικά FM

28/06/2015 - Συνέντευξη στο Τηλεοπτικό Δίκτυο BBC

28/06/2015 - Δήλωση στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του Star Channel

25/06/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Αθήνα 984, (17:45)

24/06/2015 - Συνέντευξη στην Τηλεοπτική εκπομπή "Η Ώρα της Ευρώπης", ΕΡΤ1, (22:15)

24/06/2015 - Συνέντευξη στο Τηλεοπτικό Δίκτυο Euronews

24/06/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Αθήνα 984, (09:00-10:00)

23/06/2015 - Συνέντευξη στο Γ. Αντύπα,  Παραπολιτικά FM 90,1, (21:30)

23/06/2015 - Συνέντευξη στη Γερμανική Κρατική Τηλεόραση ARD (με την κ. Σ. Ζακελίνα)

23/06/2015 - Άρθρο στην εφημερίδα  "Folha de São Paulo" (Βραζιλία)

23/06/2015 - Συνέντευξη στην Εβδομαδιαία Γερμανική Εφημερίδα Die Zeit (με τον κ. Ζαχαράκη)

23/06/2015 - Συνέντευξη στον Τηλεοπτικό Σταθμό Deutsche Welle (15:30)

22/06/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Alpha 989 (11:50)

22/06/2015 - Συνέντευξη στον Eric Moylan, National Irish Radio, (08:40)

21/06/2015 - Συνέντευξη στο Γ. Ψάλτη, Real FM 97,8, (08:30)

20/06/2015 - Συνέντευξη στην Τηλεοπτική εκπομπή "Europe", ΕΡΤ1, (12:00)

20/06/2015 - Συνέντευξη στην Ραδιοφωνική εκπομπή "Live Breakfast", BBC 5, (08:30)

18/06/2015 - Συνέντευξη στην Τηλεοπτική εκπομπή "Ο Κόσμος της ΕΡΤ", ΕΡΤ1, (20:00)

18/06/2015 - Δήλωση στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του Mega Channel

18/06/2015 - Συνέντευξη στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων AFP (στον κ. Χαδούλη)

18/06/2015 - Συνέντευξη στoν Τηλεοπτικό Σταθμό BBC (στον Κώστα Καλλέργη)

17/06/2015 - Συνέντευξη στo Γερμανικό Τηλεοπτικό Σταθμό ARD

17/06/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Alpha 989 (12:00)

16/06/2015 - Συνέντευξη στη Reporter Γιεσέν Κορίνα, Γερμανική Τηλεόραση ZDF (2ο Κρατικό Κανάλι) (16:00)

15/06/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Alpha 989 (14:50)

05/06/2015 - Συνέντευξη στο Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων (10:30)

05/06/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Βήμα FM (09:45)

01/06/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό ΝΕΡΙΤ (στον Θ. Σιάφακα) (Πρώτο Πρόγραμμα - 17:30)

28/05/2015 - Συμμετοχή στην τηλεοπτική εκπομπή "Fairplay" της ΝΕΡΙΤ

28/05/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό ΝΕΡΙΤ (Πρώτο Πρόγραμμα - 12:30)

27/05/2015 - Δήλωση στο Κεντρικό Δελτίο Ειδήσεων του Star Channel

27/05/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Alpha 989

26/05/2015 - Συνέντευξη στην Ιωάννα Μπρατσιάκου για το ειδησεογραφικό site News247.gr

26/05/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Αθήνα 9,84 FM (10:30)

25/05/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Βήμα FM (08:50)

24/05/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Action 24 (10:00)

23/05/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό ΝΕΡΙΤ (Πρώτο Πρόγραμμα - 17:30)

20/02/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό ΣΚΑΪ

22/01/2015 - Συνέντευξη στον ραδιοφωνικό σταθμό Βήμα FM 

26/01/2015 - Συνέντευξη στην Εφημερίδα Newtimes.RU

22/01/2015 - Συνέντευξη στο Ραδιοφωνικό Σταθμό Alpha 989

22/01/2015 - Συνέντευξη στην Εφημερίδα Kurier

21/01/2015 - Συνέντευξη στην Ισπανική Τηλεόραση HispanTv

07/01/2015 - Συνέντευξη στην Repórter, revista Exame 

05/01/2015 - Συνέντευξη στον τηλεοπτικό σταθμό Action24