ΕΚΛΟΓΕΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

 

Το κείμενο δημοσιεύτηκε στις 24 Αυγούστου 2015 στην εφημερίδα «Η Ναυτεμπορική»

 

Η προκήρυξη των εκλογών βρίσκει την οικονομία ενώ εισέρχεται στο Γ ' Μνημόνιο.

Όμως το τρίτο πρόγραμμα παρόλο που σε γενικές γραμμές το γνωρίζουμε είναι ακόμα μακριά από το να έχει συγκεκριμενοποιηθεί. Μια πρώτη λοιπόν σκέψη είναι ότι επειδή αναμένεται ότι θα προκύψει κυβέρνηση με περισσότερο φιλοευρωπαϊκό προσανατολισμό, θα αξιοποιήσει καλύτερα τις δυνατότητες που δημιουργούνται.

Προφανώς από την απάντηση μου προκύπτει ότι δεν αποδέχομαι τη λογική ότι οι προηγούμενες κυβερνήσεις δεν διαπραγματευόταν επαρκώς. Η έλευση του αναπάντεχου Γ' Μνημονίου αποδεικνύει με τον πιο σαφή τρόπο ότι αυτό που απαιτείται στις διαπραγματεύσεις είναι πολύ καλή προετοιμασία και σοβαρότητα για την αντιμετώπιση των αρνητικών πλευρών της ευρωπαϊκής πολιτικής και όχι εσωτερικούς αφορισμούς πατριωτισμού.

Όμως μια περισσότερο φιλοευρωπαϊκή κυβέρνηση θα μπορούσε να προκύψει και χωρίς νέες εκλογές δεδομένου ότι η αναζήτησή πλειοψηφίας θα μπορούσε να προκύψει από την υπάρχουσα Βουλή. Παρόλα αυτά επελέγησαν νέες εκλογές για την εκκαθάριση της πολιτικής αμφισημίας του πολιτικού προσωπικού και της κοινωνίας αναφορικά με την υλοποίηση της ευρωπαϊκής πορείας της χώρας. Ενώ θα έπρεπε δηλαδή η πολιτική ηγεσία ανταποκρινόμενη στο ρόλο της πρωτοπορίας, που εξέφρασε και αποδέχτηκε, να δώσει λύση και να καθοδηγήσει τους πολίτες στην επόμενη μέρα της επίλυσης του προβληματισμού τους, επέλεξε και πάλι να ακολουθήσει τον κύκλο της «συμβουλευτικής» (αυτό απεδείχθη) έκφρασης της γνώμης τους, δηλαδή τις εκλογές. Είναι μια επιλογή που επιβαρύνει αρνητικά το οικονομικό και πολιτικό κλίμα αφού πολύ μικρή πρόοδο θα επιφέρει στην άρση της αμφισημίας δεδομένου ότι η αμφιβολία είναι βαθιά κοινωνικά ριζωμένη και μόνο σοβαρές θετικές εξελίξεις και προσδοκίες μπορούν να την ξεδιαλύνουν. Με τις εκλογές αυτό παραπέμπεται στο μέλλον. Η έκφραση δισταγμού και έλλειψης αποφασιστικότητας από την πολιτική ηγεσία δεν είναι θετικό μήνυμα ιδίως για τη οικονομία. Σημειωτέον ότι την παρατήρηση αυτή δεν την κάνουμε τόσο για κριτική στις παρελθούσες αποφάσεις αλλά ως υποθήκη για αυτές που θα έλθουν. Με αλλά λόγια όταν ψηφιστούν οι εφαρμοστικοί νόμοι ή όταν θα αρχίσει και όταν τελειώσει η συζήτηση για το χρέος θα ξανακάνουμε εκλογές ή δημοψήφισμα πάλι;

Στο μέτωπο της ελληνικής οικονομίας: Θα συνεχίσει να βρίσκεται σε ύφεση εν μέσω ενός αυξανόμενου αβέβαιου διεθνούς οικονομικού περιβάλλοντος (με αυξανόμενο συστηματικό κίνδυνο και χωρίς πολλά πολεμοφόδια αντιμετώπισης σημαντικών κρίσεων) που πιθανώς μαζί με το προσφυγικό ζήτημα να αποδειχθούν οι αστάθμητοι παράγοντες των εξελίξεων. Η αβεβαιότητα των εκλογών δύσκολα μπορεί να θεωρηθεί μεγαλύτερο σοκ για την κατάσταση της με δεδομένη την πολύ δύσκολη θέση που ήδη βρίσκεται (υφεσιακά μέτρα, capital controls). Συγχρόνως όμως απομακρύνεται κατά δύο μήνες η διαδικασία έναρξης της σταθεροποίησης. Ελπίζουμε η νέα κυβέρνηση να επιταχύνει την έλευσή της για να προσδοκούμε την ανάπτυξη.